عمومیات :- هدف از
تدقیق مدفـوع ( مواد غایطه ) چیست ؟
تحلیل و تجزیه مواد مدفوع از جمله یک سلسله تست
های است که بالای نمونه مواد غایطه اجرا گردیده ، و در تشخیص حالات مشخصه ، که طرق
هضمی را تحت تاثیر قرار داده و بالای آن تاثیرنموده کمک مینماید ، که اینها
میتواند شامل حالات ذیل باشد :
• مایع دماغی شوکی یا CSF، یک مایع شفاف بیرنگ بوده که توسط خون شعریه های
مجتمعه شراین choroid plexuses بطینات وحشی و چارم در یک عملیه
مشترک انتشار*pinocytosis ، و active transfer ( انتشار فعال) تولید
؛ و توسط حجرات اپندیمل نیز حاصل میشود.
از نبات Coca درامریکای جنوبی
بصورت طبیعی بدست میآید. هنـدی های پیـرو، ومردمان بولیـویا برگ این نبات را برای
لذت بخشیدن وخوشگزرانی ( سیستم عصبی مرکزی را تنبه میکند)، وهم بخاطر ادامه مدت
کار بدون خوردن ونوشیدن میجوند(غشای مخاطی معـده را انستیزی میدهد).
1- مقدمه :- محلول انستیتیک در داخل
کانال نخاعی در مسافه Epidural ( یا Extra Dural
) زرق گردد. لاکن ؛ این زرق خارج از Dura matter میباشد.
• انستیزی
قسم کاندکشن بوده به اعصاب حسی، و حرکی و سمپاتیک انتقال نموده و آنرا
انستیزی میدهـد.
• قسمیکه مواد انستیتیک در ثقبه بین الفقـری ( inter vertebral foramen )
میگذرد، و این مواد انستیتیک درجایکه Dura همرای Sheath عصبی یکجا میشود ویا میآمیزد، در آنجا بالای اعصاب Dorsalو Ventral تاثیر و عمل نموده و دراین
ناحیه آنرا بلاک مینماید.
a) وضعیت ؛ مریض در بالای میزعملیات بوضعیت جنبی(به
پهلو) قرارداده شود. طوریکه طرف نورمال آن بطرف پائین باشد ، و در طرف که عملیه
جراحی بالای آن اجرا میگردد بطرف بالا باشد.
• واندام
که پائین است (Lower Leg)
بصورت مستقیم قرار داده شود. و اندام علوی(Upper Limb) از مفصل حرقفی فخذی (Hip) و زانو قبض ( قات یا خم bent) گردد.
- • انستیزی درمریضان جراحی برای دومقصد بکار میرود ( دو خواص عمده دارد). اول آنکه ؛ -درد را ازبین برده، مریض درزمان عملیه جراحی احساس درد نـه مینماید. دوم اینکه ؛ -عضلات را استرخا نموده عملیه جراحی را برای جراح آسان میسازد. • این هدف به دوشکل حاصل شده میتواند. -یکی بقسم انستیزی ناحیوی ، که انتخابی بوده، بصورت
انستیزی عمومی عبارت از آوردن مریض به یک حالت بی حسی و ضیاع شعـور میباشدمنظـور وهـدف انستیـزی :- به مقاصد ذیل داده میشود:a) بخاطربوجـودآوردن ضیاع شعـور( زایل ساختن شعـور)b) بخاطر جلوگیری ازعکس العـمل عکسوی ( ) درمقابل درد ، و بخاطرجلوگیری از - تشنج حنجـره . و - سیاله عصبی واگوس که سبب برادیکاردی میشود ). و
1 -بحث عمومی :- مقصد از ترزیق مایعات چیست و چرا داده میشود ؟ a) بخاطر جلوگیری از فـقـدان مایعات و الکترولیت ؛ که از سبب تشوش وظیفـوی معـدی معایی بوجود میآید. و عضویت نمیتواند که وظیفه نورمال خود را بصورت درست و صحیح انجام بدهد.b) بمنظور ارجاع تشوش وظیفـوی انتشارمایعات ؛ که به تعقیب ترضیض بوجود میآید. بطور مثال ؛ -بخاطرتلافی وجبران مایع غیر وظیفـوی؛ یا فضای سومی ، مثلاً جبران مایعات که در انسداد امعا رخ میدهد و آب
ارزیابی واصلاح مایع، وسنجش الکترولیت، وتشوش اسیدوباز، قبل ازعملیه جراحی همانقـدر اساسی وبا اهمیت میباشد قسمکه در جریان، و بعـد ازعملیه جراحی ارزش واهمیت دارد. برای سنجش و ارزیابی آن تعقیبیه ذیل مهم میباشد : تاریخچه و معاینات فزیکی: درمعاینات ولـو اگرهیچگاه نزد مریض کدام زخم کوچک پیدا شده نتوانست باید که همیشه یک تاریخچه خوب اخذ شده و
الف - آب در عضویت :- • آب %60 وزن بـدن را در یک شخص کاهـل تشکیل میدهد . یک شخص متوسط دارای 42 لیتر آب میباشد. (در یک طفل جدیدالولاده از %75 تا %80 وزن بدن آنرا میسازد). 1- توزیع آب :- • %40 آن مایع داخل الحجروی (یا ( ICF را میسازد. • %20 آن مایع خارج الحجروی (یا ( ECF را ساخته که این به 2 قسمت ذیل تقسیم میشود:
• سطح کریوات حمرا خون (A.B.O.) انسانی دارای انتی جن های mosaic[1]میباشد. • تمام اینها ضعیف بوده ، به استثنای - A.B.O. و - انتی جـن ریـزیـوس. • Allo antibodies های A.B.O.وگروپ های ریزیوس ، در صورتیکه اگر خون خون دهنده و خون مریض (یا خـون گـیرنده ) باهم توافـق نداشته باشد ، اکثراً تشوشات و مشکلات را بوجود میآورد. • اما آن Allo antibodies های انتیجن که ضعیف هستند گاهگاهی سبب تشوش و پرابلم میشود.
مقدمه :- شاک سپتیک درشروع یک پرابلم لاینحل ازجمله انواع شاک ها بوده، واکثراً زیاد بوقوع میپیوندد. تشخیص آن مشکل بوده، زیرا که شروع آن امکان دارد، آنی ویا تدریجی باشد. و همچنان اعراض واقعات دیگر را نیز تقلید مینماید. بطور مثال؛ وازوکانسترکشن ریـوی را ، و هایپرتنشن ریـوی را، وهم احتمال دارد که تمام آن موجود باشد.
تعـریف شـاک:-Hypovolaemic Shockعبارت از یکحالت تظاهرات جبری یا تحمیلی ، ودرحالت تغییر(یا Dynamic ) مترافق با پرفیوزیون ناکافی انساج و اعضای بدن میباشد. ویا به عبارت دیگر :
- عبارت از ناتوانی درمیتابولزم nutrients بصورت نورمال توسط تمام حجرات بدن میباشد(شاک Septic) .
مقـدمـه :- یک سندروم مجموع
الاعراض بوده، که تنفس درآن تحت فشار(Respiratory distress) قرار گرفته، و گلوبولهای شحمی
در داخل جریان خون ، وبصورت معین در ارگانهای حیاتی دیده میشود.
پتوجنیزس :- بخاطر منشه امبولی
شحمی تئیوری های زیادی پیشنهاد گردیده است.
تیتانوس
یک مرض انتانی است که از اثرتلقیح بسیل Cl.Tetanus تولید میشود. ومتصف است با تقـلصات عضلات مخطط، که این
تقلصات بشکل حمله های تشنجی دوباره وبازگشت مینماید. تیتانوس یکی از پرابلمهای
عمده از اختلاطات جروحات میباشد. خصوصاً جروحات جنگ و تصادمات. خوشبختانه اهتمامات
وسیع وقایوی در سالهای آخیر از واقعات مرض کاسته است. اگرمریض مصاب تیتانوس گردد
اکثراً وخیم سیر نموده ومنجر به مرگ
میشود.
انتانات قیحی - انتانات کلوسترایدیا(گازگانگرین
و تیتانوس) – و سندرم امبولیزم شحمی
1- انتانات
قیحی
مقـدمه :- نتیجه درخشان و آینده خوشی که بعـد ازکشف
انتی بیوتیکها در تداوی انتان و وتیره قیحی متصور بود در سالهای آخیر به تأسف مبدل
گشت. نظر به احصایه های جهانی، که در کنگره 24 جهانی بین المللی در ماسکو بیان
گردید یکی از مسایل اساسی آنرا انتانات تشکیل میداد. همچنان تعداد مصابین وتیره قیحی،
گذشتن جریان
الکتریکی یا برق از عضویت،همان ناحیه بـدن را میسوزاند که ازآن جریان برق عبورمیکند.
ومیتواند که سبب ماؤف شدن انساج ماوراء همان ناحیه نیز شود. فکتورهای زیادی وجود
دارد که بالای شدت آفت تاثیر وارد مینماید ، که عبارتند از :
ســـو خـتـگـی ها - مقدمه - سوختگی آفت است که از اثر حرارت تولید گردیده ، و زیاد تصادف مینماید . اگر سوختگی سطح وسیع جلد را احتوا نموده باشد ، حادثات عمومی که رخ میدهد اکثراً وخیم سیر نموده ، و سبب هلاکت مریض میشود .
از تحقیقات جدید که در سوختگی صورت گرفته چنین برمیآید که در سوختگی ها تحولات در میتابولزم مایعات ، و الکترولیت
ایتیوپتالوژی
:- جراحت ابهر و ورید اجوف در ترضیضات
کند بطنی معمول نبوده ، اگر مریض درشفاخانه زنـده برسد، اغلباً جراحت و زخم آن
کوچک میباشد. بنابرین ؛ تا وقتیکه عملیات و جراحی نه شود اکثراً تشخیص نمیگردد.
هیماتوم های خلف
پریتوان ، علامت اولی جراحت اوعیه کبیره میباشد . کشش پریتونیوم که از اثر فشار
هیماتوم خلف پریتوان بوجود میآید ، سبب توقـف خونریزی (Hemostasis) میشود.
ایتیوپتالوژی :- بصورت اوسط ، ترضیض
پانقراص اکثراً با ترضیضات متعدد ارگانهای دیگرتوأم میباشد. درقسمت تمزق عنق غـده پانقراص باید گفت که :
• قسمت عنق غـده پانقراص ازنظر موقعیت در قـدام Column(یا ستون) فقـری قرار دارد ، از همین لحاظ است که نظر به
دیگر قسمت های آن معمولاً زیادتر مجروح میشود.
1- ایتیوپتالوژی :-طحال از جمله ارگانهای بطنی است که اکثراً زیاد مجروح میشود. یک عضو آزاد بوده
، تثبیت نمیباشد. با اربطه وصل بوده که در میان آن شریان و ورید سیر دارد. شکننده
(Friable) بوده ( ظریف بوده و بـه آسانی
مانند نان میشکند) وبسیار وعایی میباشد. جرحه کوچک طحال خصوصاً اگرمانند جروحات
صغیر دیگر دقت و رسیدگی نـه شود میتواند سبب خونریزی دوامدار
و وافـر گردد.
ترضیضـات کـند بطـن
-مقدمه :- تصادمات در روی جاده یکی از اسباب بسیار زیاد و مهم ترضیضات کند ( بسته ) بطنی را تشکیل میدهد. -1 - ترضیضات توقـفی آنی :- این نوع ترضیضات زمانی واقع میشود که اگریک اتوموبیل سرعت داشته ودر یک جسم سخت مثلاً دیوار و غیره اصابت نموده و موتر دفعتاً توقف نماید. لاکن دراینصورت محتویات و احشای
• زخم های بزرگ قـلبی کشنده است. زخم های کوچک
قلبی ، ویا آنکه منشه اوعیه کبیره در داخل پيری کاردیوم داشته باشد ، بطور مثال ؛
زخم با چاقـوی کوچک، ویا Bullet، سبب لیکاژ خون در پيری کاردیوم میشود.
جوف پلورا یگانه مسافه مؤثر (Potential) میباشد که بین هر دو
طبقه پلورا ( پلورای حشوی ، و پلوراری جداری) قرار دارد. این جـوف هـردو طبقه را
در مقابل هم توسط جذب مایع Capillary ، که در بین آن موجود است و همچنان توسط فشار
منفی که بین جوف پلورا موجود است باهم وصل ومقابل هم قـرار میدهد.
ترضیضات صدر - قسمت اول - مقـدمه :- تشخیص ترضیض
کند صدری اکثراً تا زمانیکه مریض مشاهده و معاینه نگردیده مشکل میباشد. •ترضیض
صدر میتواند کشنده باشد. لاکن اسباب سه پایه مرگ را در ترضیضات صدر حوادث ذیل میسازد
:خونـریـزی . -غـرق شدن درافـرازات ( که خفه شدن واختناق را بوجود میآورد. - انسداد طرق هوایی.. . . .
انـا تــو مـو پتـالوژی قحـف ترضیضی -مـقـدمـه :- تصادم یکی
از اسباب مهم وعلت مرگ در کشورهای پیشرفته بوده و درمیان اشخاصیکه کمتر از 44 سال
عمر دارند چارم حصه وفیات را تشکیل میـدهـد. مثلاً درامریکا سالانه تقریباً 50
هزار نفر درسرک فوت میکند.- 2 بر 3 حصه این وفیات را ترضیض قحف تشکیل میدهد. %10
این
آفات و جروحات اوعیه محیطی --
مقدمه :- اسکیمی از جمله آفات ترضیضی بسیار مهم طرف بوده که از سبب
ماؤف شدن اوعیه ، ویا از سبب اختلاطات جرحه ، در طرف مربوطه بوجود میآید.
تعـداد امپوتیشن هایکه در جروحات طرف از سبب انقسام شراین کبیره بوجود آمده ،
مثلاً در جنگ جهانی و جنگ کوریا ؛ و درسال 1940 درجنگ جهانی دوم %50 امپوتیشن
تـغـذی و مــریضـان جـراحـی- مقدمه :- باید اهمیت و ارزش تغـذی را قبل ازعملیات در زمان
کنونی بدانید. در ارتباط تاریخچه مریض ، و همچنان در ارتباط معاینات فزیکی، و هم در ارتباط سیستم های
اختصاصی معـلومات کافی داشته باشید.این سیستم ها عبارتند از :
حرارت بـدن ومریضان جراحی - مقدمه :- حفظ حرات بدن در داخل یک چوکات معین ، بخاطر آنکه
عضویت بتواند وظیفه خود را بصورت نورمال اجرا نماید یک ضرورت حتمی به شمار میرود.
حرارت بلند ( تب ) در مجموع مفید نبوده ، باالفعـل میتواند مضرهم
باشد ، به استثنای واقعات ویروسی . زیرا که در انتانات ویروسی ، . . . .
عکس العـمـل میتابولیک در جروح انساج - مقدمه :- عکس العمل میتابولیک در حیوانات فقاری بقسم میکانیزم فزیولوجیک انکشاف نموده ودرزمان حیات ، حیوان مجروح را قادر به آن میسازد تا آنکه صحت خود را دوباره بدست آورده شفا شود ، ویا اینکه ازبین رفته و بمیرد. انسان نیز ازجمله ذوقفاری بوده ، و جراحی را اختراع کرده است. عکس العمل ،
عـدم کفایـه حاد کـلیه بعـد ازعملیات -- مقـدمه :- تعین دهانه ادرارفی ساعت یک بنای اساسی ومهم را درمریضان جراحی بخاطر تعین ارزش عینی وظیفه، و وضع حجم خون ، وظیفه قلبی ، و وظیفه کلیوی بعـدازعملیاتهای جراحی تشکیل میدهد ( نـه آنکه روزانه یا هفتهوار تعین گردد). یکی از اختلاطات بعـد ازعملیات که بسیار وخیم بوده و . .
توقـیـف قـلـبـی
تنفـسی --تعریف - توقیف قلبی تنفسی عبارت از یک
وقـفـه یا توقـف ناگهانی تاثیرات تهـویـه ، و دوران خون میباشد. -- ایتیو پتالوژی :- توقیف یا Arrest امکان دارد که در ابتدا قلبی
بوده ، و بصورت ثانوی با انقطاع تنفسی بعـد از یک دقیقه ( 60 ثانیه) توأم گردد ، و
یا برعکس آن باشد. (A) – تـوقیـف مـقـدم قـلبی – . . . .
عـدم کـفـایـه تنـفســی بعـد از عملیات - مقـدمــه :- بیکفایتی تنفسی از اثر عوامل ذیل بالای مریض تحمیل میشود : بعد از عملیلت های
جراحی کبیره که مدت زیاد دوام نماید. ویا اگر ؛
انستیزست در وظیفه خود ، بی تجربه ، بی احتیاط ، و لاقید باشد ، و یا در
کار خود غـفـلـت واهمال نماید، ویا هر لحظه اطاق عملیات را ترک نماید. اگر مواد
انستیتیک توسط جراح عملیات کننده داده شود اگر . . . .
فزیولوژی تنفسی -- کنترول تنفس -- .1- مرکز تنفسی - مرکز تنفسی در میدولا اوبلانگاتا قرار داشته و دارای دو بخش (یا Parts ) میباشد ، یکی مرکز شهیـق، و دیگر مرکز زفیـر.
A– مرکـزشهیـق ( IC )- این مرکز سیاله عصبی را بطرف پایین به نواحی مربوطه توسط اعصاب ذیل می فـرستد :
اناتومی جراحی و
تخنیک رسیدن به ساحه مطلوبه Surgical
Anatomt & Surgical Approech
اثر - دوکتور محمد کاظم پوپل متخصص
جراحی ( m.k.popal@hotmail.com )
- 24 -
نیوروپاتی کلینیکی
؛ وعصب تحت فشاردر سندروم های دست و قـدم
1ــ Tinel’s Sign : ــ یکطریقه است که میتوان عصب را که تخریش شده کشف نمود . طوری اجـرا میگردد که در بالای عصب قرع اجرا نموده تا احساس سوزنک زدن ، ویا درد و سوزن زدن درناحیه پائین ازقرع ، در قـلمرو عصب تحـریک گردد. بطور مثال ؛ در
اناتومی جراحی و
تخنیک رسیدن به ساحه مطلوبه Surgical
Anatomt & Surgical Approech
اثر - دوکتور
محمد کاظم پوپل متخصص جراحی
- 23 -
لپراتومی در واقعات ترضیضی احشای داخل بطنی
اهتمامات عمومی :- اگردربطن مشکوک بودید مریض درشفاخانه
بستر وتحت مشاهده قـرار داده شود، ونظر به اعراض، علایم، ونتایج معاینات ضمیموی آن
تداوی شود. تعقیب سیستم های ذیل مهم بوده فراموش نـه شود. مانند؛
- طرق
هوایی - طرق تنفسی -
و دوران خون.
• در مجادله با شاک آمادگی گرفته ، وازآن
جلوگیری شود .